Strona główna
Godziny pracy świetlicy szkolnej
Mikołajkowy dzień!
- 14.12.2023
To był niezwykle miły dzień. Kolejne mikołajkowe prezenty, tym razem od Samorządu Uczniowskiego. Podziękowania dla naszego szkolnego Orszaku Mikołaja.
43
Mikołajki z Radą Rodziców!
- 14.12.2023
Mikołajki, to szczególny czas. Obdarowujemy się prezentami i wszystkim, co jest dobre. Rada Rodziców naszej szkoły przygotowała dla każdego ucznia, a także każdego pracownika szkoły słodki upominek. Dziękujemy za pamięć i życzenia - szczególnie p.Gabrysi - Przewodniczącej Rady Rodziców :)
Witaj Mikołaju!
- 14.12.2023
Proszę, jaka niespodzianka. 6 grudnia do naszej szkoły przyjechał Mikołaj wraz ze swoimi pomocnikami. Każdy uczeń naszej szkoły otrzymał paczkę ze słodyczami. W tym roku odbyło się bez rózg - wszyscy byli grzeczni :) Zapraszamy do obejrzenia fotorelacji.
28
Wyprawki Czytelnicze dla pierwszoklasistów!
- 08.12.2023
W ramach kolejnej edycji kompanii „Mała książka – wielki człowiek” promującej czytelnictwo wśród najmłodszych dzieci, uczniowie klasy pierwszej otrzymali „Wyprawki Czytelnicze”. W skład Wyprawki wchodzi: książka dla dzieci „Wnuczka antykwariusza” autorstwa Justyny Bednarek oraz broszura dla rodziców „Kochasz? Czytaj razem z dzieckiem”, która jest poradnikiem dla rodziców i opiekunów mówiącym o korzyściach wynikających ze wspólnego, rodzinnego czytania. Ta niespodzianka sprawiła dzieciom dużo radości i przyczyni się do rozwijania pasji czytania. Renata Chwałek
Wyjazd klas 1-4 do kina.
- 08.12.2023
Klasy 1-4 w dniu 5 grudnia wyjechały do kina w Głogowie na film „Kajtek czarodziej”. Każde dziecko pragnie posiadać czarodziejskie moce. Kajtek nastoletni chłopiec o wyjątkowym usposobieniu, wychowuje się z tatą i babcią. Klasowy psotnik pewnego dnia odkrywa w sobie nadnaturalne umiejętności. Czarodziejskie moce przejmują kontrolę nad życiem Kajtka, który rozprawia się zarówno z nielubianym nauczycielam, jak i całą szkolną społecznością. Sytuacja zaczyna się komplikować, gdy o obdarzonego magicznymi zdolnościami chłopca zaczynają rywalizować siły dobra i zła. Renata Chwałek
Światowy Dzień AIDS!
- 14.12.2023
1 grudnia obchodzony jest Światowy Dzień AIDS. Jest to jedna z ośmiu najważniejszych kampanii na rzecz zdrowia publicznego, zainicjowanych przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). Nowosolski Oddział PCK również włączył się w akcję i zorganizował Heppening z okazji Światowego Dnia AIDS, na którym wręczył nagrody za udział w konkursie plastycznym "Nie daj szansy Aids". Wyróżnione zostały Katarzyna i Zuzanna Oryszewskie z kl. 5a. Serdecznie gratulujemy!!! Marta Przelicka
3
Tak rozwijamy kreatywność w klasie I!
- 08.12.2023
W klasie pierwszej nie ma czasu na nudę. Plastelina, rolki po papierze, nakrętki, fasola, kasztany, szyszki, kreatywne druciki, buty, nasze ciała to niektóre pomysły na aktywność w czasie zajęć. Zapraszamy do zabawy wszystkie zmysły w poznawaniu liczb i liter oraz rozwijamy naszą kreatywność. Nauka może być ciekawa. Renata Chwałek
10
Spotkanie z policjantem!
- 08.12.2023
W dniu dzisiejszym uczniów klasy 1-3 odwiedził policjant – dzielnicowy starszy sierżant Grzegorz Partatus. Przeprowadził pogadankę na temat bezpiecznego zachowania się na drodze, w domu podczas nieobecności rodziców, na dworze podczas zabawy oraz w sytuacji spotkania z nieznajomym. Uczniowie mogli wykazać się wiedzą na temat znajomości numerów alarmowych oraz jaką postawę przyjąć podczas kontaktu z psem. Każdy miał okazję zrobić odcisk palca i dowiedział się co to są linie papilarne. Na zakończenie spotkania każdy uczeń otrzymał znaczek odblaskowy. Spotkanie z policjantem wywarło na dzieciach duże wrażenie. Renata Chwałek
3
Poznajemy Drezno – Miasto pełne baroku i nowoczesności!
- 02.12.2023
W pierwszy dzień grudnia uczniowie klasy 6a i klas 7ab i 8ab wyjechali na wycieczkę edukacyjną do Drezna. Odwiedziliśmy miasto, które historycznie związane jest z dziejami naszego kraju. Pod koniec XVII w. Rzeczpospolita Obojga Narodów związała się unią personalną z dynastią Wettinów. Na tronie polskim zasiadł najpierw August II Mocny, a następnie jego syn August III. Jaka jest dzisiejsza stolica Saksonii? Łączy w sobie współczesną nowoczesność (fabryka elektrycznych samochodów VW – ID 3) z jednymi z najpiękniejszych budowli architektury baroku (m.in. Katedra p.w. Świętej Trójcy). Wyznacznikiem upływającego czasu, którego doświadczyliśmy w czasie wyjazdu, były też odwiedziny drezdeńskich GALERII. W jednej poznaliśmy niezwykłe prace malarskie mistrzów pędzla doby odrodzenia i baroku, w drugiej zaś wyśmienite smaki pączków, pizzy i innych produktów spożywczych, a także współczesne zabawki, buty, perfumy i ubiory. Byliśmy też na wydarzeniach ponadczasowych, łączących to co było, z tym co jest – Bożonarodzeniowych Jarmarkach. Ogromne podziękowania dla p.Anny Trochanowskiej za zorganizowanie wyjazdu.
132
Andrzejkowa zabawa!
- 05.12.2023
W czwartek bawiliśmy się na zabawie andrzejkowej zorganizowanej przez SKO działające w naszej szkole. Były tańce, wróżby, zabawy i sklepik przygotowane przez p.Aleksandrę Kunysz, uczniów i rodziców. Było smacznie i miło :)
6
Andrzejkowe wróżby w Bibliotece Publicznej!
- 08.12.2023
Klasa pierwsza została zaproszona na zajęcia o tematyce andrzejkowej do Biblioteki Publicznej. Pani Katarzyna przybliżyła dzieciom wróżby związane z tym dniem. Najbardziej podobała się wróżba z butów, w której wszyscy byli zaangażowani. Wróżba – Kim zostaniesz? – przeprowadzona w formie kalamburów też była dużym wyzwaniem dla dzieci. To były ciekawe zajęcia. Renata Chwałek
4
Zabawy andrzejkowe klas 1-3
- 08.12.2023
Klasy 1-3 w ramach integracji uczestniczyły we wspólnej zabawie andrzejkowej. Piosenka, taniec, zabawy to aktywności, które towarzyszyły uczniom w dniu dzisiejszym. Wspólne tańce w kręgu, w parach pozwoliły na lepsze poznanie. Bingo, Maja, Jajo kurze, Poleczka oraz tańce według własnych układów pokazały, że dzieci potrafią się bawić. Renata Chwałek
Obchody Dnia Pluszowego Misia!
- 08.12.2023
Każde dziecko ma swoją ulubioną maskotkę. W dniu dzisiejszym w roli głównej wystąpiły pluszowe misie, które towarzyszyły dzieciom przez cały dzień ich pobytu w szkole. Uczniowie poznali na zajęciach historię powstania Dnia Pluszowego Misia, opowiadali o swoich pluszowych misiach. Na koniec układali puzzle z misiami, które przyozdobiły korytarz szkolny. Nie obyło się bez zabawy ruchowej z piosenką „Stary niedźwiedź mocno śpi”. [i]Zajęcia wyzwoliły u dzieci wiele aktywności i wywołały uśmiech na twarzy. Renata Chwałek
1
Koncert muzyczny „Z muzyką przez morza i oceany”!
- 08.12.2023
Kolejne spotkanie z edukacją muzyczną prowadzoną przez Lubuskie Centrum Edukacji Artystycznej i Koncertowej w Zielone Górze wprowadziło nas w świat muzyki żeglarskiej i morskiej. Ciekawe opowieści o morskich piratach, zaginionych skarbach, legendy z dna morza i oceanu, ciekawostki o pracy marynarzy przeplatane były szantami. Renata Chwałek
"Wolna elekcja" - wyjazd na konkurs do Poznania
- 09.12.2023
17.11.2023 r. uczniowie naszej szkoły wzięli udział w etapie regionalnym
ogólnopolskiego konkursu historycznego „Wolna elekcja”. Rozgrywki odbyły się w Szkole Podstawowej nr 20 im. Stefana Batorego w Poznaniu. Wzięło w nich udział 69 uczniów z 25 szkół z województwa lubuskiego oraz wielkopolskiego, którzy wcielili się w role kandydatów na króla, magnatów, szlachtę średnią i drobną. Czując lekki niedosyt, gdyż jedna z uczestniczek była o krok od awansu do finału, spędziliśmy tam bardzo przyjemny czas, bogaci w nowe doświadczenia i znajomości. Dobrych humorów nie zepsuła nam nawet pogoda – Poznań oglądaliśmy przez pokryte deszczem okna tramwaju.
Szkołę reprezentowali: Adrianna Włodarczyk i Radosław Jarmoliński z klasy 7b
oraz Magdalena Izydorczyk z klasy 8b.
Piotr Włodarczyk
HASSAN SEKULAR – MISTRZ POWIATOWEGO KONKURSU TABLICZKI MNOŻENIA 2023
- 18.11.2023
Dnia 17 listopada 2023r. uczniowie naszej szkoły: Hassan Sekular z klasy VIIIa oraz Olaf Glapiak z klasy VIa brali udział w Powiatowym Konkursie ”Rach – Mistrz TABLICZKI MNOŻENIA 2023” w Centrum Kultury Zamek w Kożuchowie, którego celem było wyłonienie spośród wszystkich uczniów biorących udział w konkursie Mistrza Tabliczki Mnożenia. Konkurs polegał na rozwiązywaniu działań z tabliczki mnożenia w zakresie 200 w trzech kategoriach: osobno klasy IV; V i VI oraz VII i VIII. W przerwie konkursu uczniowie mieli zapewnioną dodatkową atrakcję - zostali zaproszeni na spacer z przewodnikiem po Kożuchowie. Po zwiedzaniu ogłoszono wyniki. Zwycięzcą tego konkursu w kategorii klas VII, VIII został uczeń naszej szkoły Hassan Sekular, który otrzymał tytuł Mistrza Tabliczki Mnożenia za osiągnięcie najwyższej liczby punktów w jak najkrótszym czasie. Olaf Glapiak również dzielnie walczył o tytuł, lecz się nie udało. Mamy taką nadzieję, że w przyszłości jeszcze Mu się poszczęści. Hassanowi natomiast gratulujemy i życzymy dalszych sukcesów matematycznych. Nauczyciel matematyki Aleksandra Kunysz.
9
ŚWIATOWY DZIEŃ TABLICZKI MNOŻENIA
- 18.11.2023
Dnia 16 listopada 2023r. obchodziliśmy XIII Światowy Dzień Tabliczki Mnożenia. W naszej szkole konkurs organizowaliśmy po raz siódmy. Dzień ten miał na celu zachęcić wszystkich do przypomnienia sobie tabliczki mnożenia. Uczniowie, którzy w trakcie wakacji zdążyli zapomnieć tabliczkę mnożenia, mieli okazję nadrobić te zaległości. Rodzice również mogli popisać się przed dziećmi doskonałą znajomością tabliczki.
W ramach przygotowań do obchodów ŚDTM uczniowie szkoły przygotowywali plakaty na temat tabliczki mnożenia, które zostały rozwieszone w holu szkoły, jako dekoracja. Cały parter szkoły informował wszystkich, że w szkole odbędzie się taki konkurs. Ten wyjątkowy dzień rozpoczęliśmy uroczystym apelem, przygotowanym przez uczniów klas VIII, którzy mieli specjalnie na tę okazję zasponsorowane przez Radę Rodziców bluzy z emblematami tabliczki mnożenia oraz logo szkoły.
Dzień tabliczki mnożenia był w każdej klasie inny. Uczniowie w czasie swoich lekcji rozwiązywali łamigłówki i zadania związane z tabliczką mnożenia rywalizując między sobą. W czasie gier i zabaw było sporo śmiechu i radości. Gdy jedni się bawili, drudzy z kolei w holu szkoły odpowiadali z tabliczki mnożenia przed specjalnymi komisjami egzaminacyjnymi składającymi się z uczniów klasy VIII: Judytą Gotowała, Hanną Głogowską, Anielą Kubiak, Sebastianem Piwowarczykiem, Amelią Niedbalską, Natalią Wyczislok oraz Mateuszem Fursewiczem i Maksem Słobodzianem. Przepytani również byli nauczyciele, pracownicy szkoły, jak i rodzice przyprowadzający do szkoły swoje pociechy. Wszyscy, którzy zdali egzamin otrzymywali odznakę Experta Tabliczki Mnożenia.
Również na wieś ruszył specjalny Patrol egzaminacyjny składający się z następujących uczniów: Magdaleny Izydorczyk, Hassana Sekular oraz Przemysława Rojka pod opieką Pani Gabrieli Sekular, który egzaminował mieszkańców wsi ze znajomości tabliczki mnożenia. Patrol odwiedził Urząd Gminy w Siedlisku, przedszkole, pocztę, piekarnię i sklepy oraz namawiał napotkanych przechodniów do udziału w konkursie.
Na koniec nastąpiło podsumowanie na tablicy głównej całej akcji. Oto wyniki:
Do egzaminu przystąpiło:
- kl. IIIa – egzaminowanych 21, egzamin zdało 11 uczniów
- kl. IVa – egzaminowanych 21, egzamin zdało 15 uczniów
- kl. Va – egzaminowanych 21, egzamin zdało 20 uczniów
- kl. Vb – egzaminowanych 18, egzamin zdało 16 uczniów
- kl. VIa – egzaminowanych 18, egzamin zdało 16 uczniów
- kl. VIIa – egzaminowanych 13, egzamin zdało 10 uczniów
- kl. VIIb – egzaminowanych 11, egzamin zdało 9 uczniów
- kl. VIIIa – egzaminowanych 11, egzamin zdało 11 uczniów
- kl. VIIIb – egzaminowanych 14, egzamin zdało 14 uczniów
Łącznie w szkole podstawowej egzaminowanych było 148 uczniów z czego tytuł experta uzyskało 122 uczniów.
Tytuły „Eksperta Tabliczki Mnożenia” wśród dorosłych uzyskało 78% egzaminowanych.
Wszystkich cieszy fakt, że zdecydowana większość przeegzaminowanych osób wykazała się bardzo dobrą znajomością tabliczki mnożenia. Dzień ten wzbudził w uczniach wiele pozytywnych emocji, pobudził chęć zdrowej rywalizacji. Miejmy nadzieję, że to matematyczne święto pozostanie z nami na zawsze.
Gratulujemy Mistrzom, dziękujemy Egzaminatorom i Koordynatorom oraz wszystkim Uczestnikom. Dziękujemy również Radzie Rodziców za stroje, dzięki którym mogliśmy odświętnie reprezentować naszą szkołę zarówno na terenie placówki, jak i na zewnątrz. Koordynator Aleksandra Kunysz.
169
Szkolne Przygody Gangu Mocniaków!
- 08.12.2023
W ramach profilaktyki zdrowego żywienia uczniowie klasy I przystąpili do udziału w programie edukacyjnym „Szkolne Przygody Gangu Mocniaków”. Celem zajęć jest nauka budowania nawyku spożywania kompletnych i zbilansowanych posiłków. Uczniowie dostali dzienniczki kulinarnych Mocniaków, w których będą zaznaczać za pomocą naklejek wykonane zadania w domu. Pluszowe maskotki, filmy i książeczki edukacyjne to pomoce, które pomogą uczniom zdobyć wiedzę w tym temacie. Renata Chwałek
2
Godzina 11.11
- 14.11.2023
W piątek 10 listopada tradycyjnie spotkaliśmy się wspólnie, aby o symbolicznej godz. 11.11 odśpiewać hymn Polski w ramach projektu "Szkoła do hymnu". Zgromadzeni uczniowie i nauczyciele odśpiewali cztery zwrotki "Mazurka Dąbrowskiego", chcąc w ten sposób zachęcić uczniów naszej szkoły do wspólnego przeżywania Narodowego Święta Niepodległości. Głównym celem akcji jest kształtowanie postaw szacunku wobec polskich symboli narodowych i naszych przodków, dzięki którym dziś jesteśmy Narodem wolnym. Chwała naszym przodkom! "Szkoła do hymnu" - nagranie wideo.
Pamiętając o Niepodległej
- 10.11.2023
Dzisiaj w szkole uczniowie klasy 8b i uczennica klasy 3a wystawili montaż słowno-muzyczny nawiązujący do 105 rocznicy odzyskania przez Polskę Niepodległości. Montaż został przedstawiony dwukrotnie: dla uczniów szkoły o godz.11.00 i środowiska lokalnego i zaproszonych gości o godz.18.00. Uczniowie "zaprosili" oglądających do czasów niezwykle trudnych dla naszego państwa - kiedy traciliśmy niepodległość, walczyliśmy o przetrwanie i czasów, w których odzyskaliśmy niepodległość. Apel został przygotowany przez p.Katarzynę Straus-Bałajewicz i p.Huberta Gajewskiego. W przygotowaniu montażu pomagali p.Marcela Owczarek-Miedzińska i p.Piotr Włodarczyk. Dziękujemy za chwile zadumy i dumy, poczucia miłości do Ojczyzny i refleksję nad złożonością naszej historii.
2031
Mobilna Akademia Eksperymentów
- 08.11.2023
Kolejne spotkanie z eksperymentami przebiegało pod dyktando zmian, jakie zachodzą w świecie przyrody w czasie jesieni. Zdobywaliśmy informacje na temat, np. dlaczego liście na jesień zmieniają kolor, ile kolorów jest na liściach szpinaku, czy co to jest zjawisko fotosyntezy. Jak zawsze było bardzo ciekawie.
5
Łączy nas krew..., brawa dla Zuzi i Kasi!
- 02.12.2023
Miło poinformować, że uczennice klasy 5a Zuzanna i Katarzyna Oryszewskie zajęły I miejsce w Wojewódzkim Konkursie Plastycznym o tematyce Honorowego Krwiodawstwa Polskiego Czerwonego Krzyża. Uroczyste wręczenie nagród wraz z otwarciem wystawy pokonkursowej odbyło się w Biurze Wystaw Artystycznych w Zielonej Górze. Udział w konkursie wzięło ponad 800 dzieci i młodzieży z 79 placówek oświatowych województwa lubuskiego. Serdecznie gratulujemy!!! Marta Przelicka
5
Tabliczka mnożenia - to naprawdę proste.
- 07.11.2023
Podsumowanie etapu szkolnego konkursu z tabliczki mnożenia. W wydarzeniu wzięło udział 122 uczniów z kl. 4-8. Konkurs polegał na prawidłowym rozwiązaniu 50 przykładów z tabliczki mnożenia w zakresie 100 w czasie 3 min w kl. 7 i 8 oraz w czasie 4 min. w kl. 4-6. Do etapu rejonowego zakwalifikowali się: Hassan Sekular z kl. 8a oraz Olaf Glapiak z klasy 6a. Gratulujemy zwycięzcom konkursu szkolnego i życzymy powodzenia na etapie rejonowym. Aleksandra Kunyszi
Sensoryczne litery i cyfry w klasie pierwszej.
- 03.11.2023
Uczymy się poznawać otaczający nas świat wieloma zmysłami. Wykorzystując różnorodność materiałów plastycznych, materiałów z recyklingu oraz przyrodniczych, utrwalamy poznane wzory liter i cyfr na zajęciach w klasie oraz na dworze . Nauka staję się ciekawa i nie ma czasu na nudę. Renata Chwałek
20
Zapal znicz!
- 01.11.2023
We wtorek 31 października członkowie Szkolnego Klubu Wolontariatu oraz Szkolne Koło PCK wraz z opiekunem odwiedzili Cmentarz w Siedlisku i zapalili znicze na opuszczonych grobach. Niech to światełko da nadzieję, że i o nas ktoś będzie pamiętał. Serdecznie dziękujemy wszystkim uczniom, rodzicom i nauczycielom za udział w akcji!!! Marta Przelicka
7
Mali ogrodnicy.
- 03.11.2023
Uczniowie klasy pierwszej zaopatrzeni w małe łopatki i rękawiczki posadzili cebulki tulipanów na terenie szkoły. Zajęcia praktyczne w sadzeniu, obserwacja, jak wygląda cebulka tulipana, współpraca w kopaniu dołków, dostarczyły dzieciom wielu pozytywnych wrażeń. Mamy nadzieję, że tulipany na wiosnę pięknie zakwitną. Renata Chwałek
5
DAVIDZIE GRATULUJEMY!
- 02.11.2023
Kolejne zawody, tym razem w czeskiej Ostrawia, David zdobył braząwy medal. GRATULACJE!
Zdrowo się odżywiamy i o śniadaniu pamiętamy!
- 03.11.2023
Czy pierwszoklasista potrafi przygotować śniadanie? Mieliśmy okazję sprawdzić to na zajęciach praktycznych. Uczniowie, współpracując w grupach, przygotowywali kanapki na drugie śniadanie ze zdrowych produktów. Uczyli się posługiwania nożem oraz obieraczką do warzyw. Przygotowane kanapki smakowały wszystkim, nie zabrakło też wody do picia oraz owoców dostarczonych z „Programu dla szkół”. W ramach tygodnia empatii uczniowie podzielili się przygotowanymi kanapkami z uczniami klasy drugiej i trzeciej. Renata Chwałek
6
Ku pamięci św.Jana Pawła II
- 02.11.2023
W czwartek 26 października nasi uczniowie uczestniczyli w XVIII edycji Międzyszkolnego Konkursu Poezji Religijnej „Pamięci św.Jana Pawła II”. Konkurs odbył się w następujących kategoriach: kl.I-III, kl.IV-VI, kl.VII-VIII i szkół ponadpodstawowych. Naszą szkołę reprezentowały: Liliana Młynarek, Liliana Bałajewicz, Aleksandra Bereś, Sara Piwecka, Natasza Świerad, Adrianna Włodarczyk, Magdalena Izydorczyk. Uczestniczki były przygotowywane przez: p.H. Szymczak, p.Małgorzatę Gorockiewicz, p.Ewę Tomkiewicz, p.Katarzynę Straus-Bałajewicz. W swojej kategorii wygrała M.Izydorczyk, wyróżnienia zaś otrzymały: L.Bałajewicz, A.Bereś, S.Piwecka oraz N.Świerad. Wszystkim GRATULUJEMY!
13
Pamiętamy o naszych bliskich
- 27.10.2023
Dnia 25.10.23r. uczniowie kl Vb naszej szkoły pod opieką wychowawcy odwiedzili miejsca spoczynku bliskich nam osób. Spacer alejkami cmentarza podczas jesiennej niezbyt sprzyjającej aury był dla uczniów głębokim przeżyciem, wprowadził w nastrój refleksji, zadumy oraz wspomnień o osobach bliskich, których już niestety z nami nie ma. Dzieci pomodliły się i zapaliły znicze na rodzinnych grobach. Pamiętały również o swoim dawnym proboszczu Parafii Siedlisko - ks Antonim Wysockim, jak i o innych opuszczonych grobach, zapalając na nich znicze. Krótkie chwile zadumy w takich miejscach pamięci w ciszy i spokoju, to niewątpliwie jedna z ważniejszych lekcji wychowania patriotycznego. Dzieci podczas pobytu na cmentarzu dbały również o właściwe zachowanie się, by nie zakłócać spokoju zmarłych i osób odwiedzających to miejsce. A.Kunysz
9
My na Facebooku
My na Facebooku
Godziny dzwonków
Środa 03.06.2026Kontakt
- Nazwa szkoły
- Zespół Placówek Oświatowych w Siedlisku
- E-mail szkoły
- sekretariat@zposiedlisko.pl
- Adres szkoły
- ul. Kasztanowa 19
67-112 Siedlisko
Poland
- Informacja e-mail
- sekretariat@zposiedlisko.pl
- Główny telefon
- +48 (68) 356 02 08
- Adres do e-doręczeń:
- AE:PL-76119-15274-JGHWR-17
Galeria zdjęć
- brak danych
Archiwum Aktualności
Liczba wizyt
liczba odwiedzin: 1016045Nawigacja
